نقد

هفته کتاب نزدیک است

دوستی پیامک می زند و از من می خواهد تاثیرگذارترین کتاب زندگیم را برایش نام ببرم. این سوال مرا به فکر فرو می برد، "تاثیر گذارترین کتاب زندگی" عبارت عظیمی است، پاسخ دادن به این سوال دشوار است، نیاز به یک سفر درونی دارد، به سفر می روم!
کلاس دوم دبستان بودم، کتابی برایم خریدند به اسم "کودک قهرمان" که نوشته "علی وافی" بود. ماجرای کودکی مصری به نام سعید بود که نویسنده ادعا کرده بود نام شهر "پورت سعید" مصر به افتخار او نامگذاری شده است. ماجرای کتاب برمی گشت به قضیه ملی شدن کانال سوئز به دست جمال عبدالناصر و هجوم نیروهای بیگانه به مصر. در داستان این کتاب، سعید (که هم سن و سال من در هنگام خواندن قصه بود!) در عملیاتی خطرناک جان خود را به خطر انداخت تا تاسیسات نظامی نیروهای متجاوز را منهدم کند. آن زمان این کتاب بخشی از سرنوشت مرا ساخت!
کلاس چهارم دبستان "بینوایان" ویکتور هوگو را خواندم، سال بعدش "یک هلو، هزار هلو" و "بیست و چهار ساعت میان خواب و بیداری" و "افسانه محبت" صمد بهرنگی را خواندم. شاید باور کردنش سخت باشد، ولی من از همان زمان "سوسیالیست" شدم البته بدون هیچگونه وابستگی گروهی! یک دهه بعد از آن، در هفده هجده سالگی کتاب های "ابوذر، سوسیالیست خداپرست" که توسط دکتر شریعتی ترجمه و حاشیه خورده بود و کتاب "نان و شراب" و "دانه زیر برف" اینیاتسیو سیلونه (سوسیالیست خداپرست ایتالیایی) تاثیر آن کتاب های کودکانه را در من ماندگار و پایدارتر کردند.
کلاس اول راهنمایی "نون والقلم" جلال آل احمد آنقدر رویم تاثیر گذاشت که اولین قصه زندگیم را در حال و هوای "نون والقلم" نوشتم و به دبیر ادبیاتم خانم امیر رضایی تقدیم کردم که همان زمان نویسنده شدن مرا پیش بینی کرده بود.
در دوران دبیرستان "تذکره الاولیا" فریدالدین عطار و "غزلیات شمس" مرا در حال و هوای صوفیانه فرو بردند. یک دهه بعد مجموعه کتاب های پائولو کوئیلو با ترجمه کم نظیر دکتر آرش حجازی آن حال و هوا را باز در من زنده کردند!
این بار به سراغ "مثنوی معنوی" رفتم و سالها در کوچه پس کوچه های آن گشت و گذار کردم، حاصل آن کتاب "کوزه ای از آب بحر" شد که توسط انتشارات بهار سبز منتشر شده است.
"سیذارتا" نوشته هرمان هسه، "راز فال ورق" نوشته یوستین گرودر، "طاعون "آلبر کامو، "برادران کارامازوف" داستایوسکی و "1984" جورج اورول نیز از تاثیرگذارترین کتابهای زندگی من بودند.
می بینید؟ قصه زندگی ما را قصه ها و شعرها شکل می دهند! در مقاله "چرا قصه درمانی؟" به اختصار به این مقوله پرداخته ام که چگونه احساسات و تصمیمات ما با قصه ها شکل می گیرند.

دکتر محمدرضا سرگلزایی

جعبه S5